Wizyta u proktologa

Wizyta u proktologa – czy jest się czego wstydzić?


Niesłusznie przyjęło się uważać, że proktologia jest wstydliwą dziedziną medycyny, a choroby związane z końcowym odcinkiem przewodu pokarmowego i odbytem należą do krępujących i nie powinno się do nich przyznawać. Nic bardziej mylnego. Układ wydalniczy to jeden z wielu układów naszego organizmu niezbędny do jego funkcjonowania, podobnie jak układ oddechowy, krwionośny czy trawienny. Posiadają go wszyscy ludzie i choćby z tego powodu nie powinien być źródłem fałszywego wstydu czy przemilczania problemów z nim związanych.

Postrzeganie chorób związanych z wydalaniem jako krępujące wpływa na późne rozpoznanie wielu groźnych schorzeń związanych z wypróżnieniami i często prowadzi do powikłań.

Czym jest proktologia?

Proktologia to dział medycyny, który zajmuje się profilaktyką, diagnozowaniem i leczeniem chorób:

  • jelita grubego, 
  • odbytnicy, 
  • kanału odbytu,
  • odbytu. 

Kim jest proktolog i czym się zajmuje?

Zapewne nie wszyscy dokładnie wiedzą, co leczy proktolog. Otóż lekarz proktolog to inaczej lekarz od odbytu i chorób z nim związanych. Jest on specjalistą w zakresie diagnozowania i leczenia dolegliwości oraz schorzeń związanych z końcowym odcinkiem przewodu pokarmowego. Oprócz diagnostyki lekarz ten często sam wykonuje zabiegi chirurgiczne, takie jak nacięcie ropnia okołoodbytniczego, stąd niekiedy nazywany jest chirurgiem proktologiem. 

Zajmuje się on następującymi schorzeniami:

  • nowotwór jelita grubego,
  • hemoroidy,
  • rak odbytu,
  • nietrzymanie stolca,
  • szczelina odbytu,
  • przetoka odbytu,
  • wypadanie błony śluzowej kanału odbytu,
  • ropień okołoodbytniczy,
  • zakrzepica odbytu,
  • kłykciny kończyste,
  • uchyłki jelita grubego,
  • stany zapalne anodermy,
  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego.

Do poradni proktologicznej pacjenci najczęściej zgłaszają się z problemem żylaków odbytu, a także szczeliną odbytu. Ich najczęstszym objawem jest świąd odbytu. Z kolei problemem grzybicy odbytu może zajmować się zarówno proktolog, jak i dermatolog. W razie potrzeby można udać się do proktologa prywatnie lub w ramach NFZ, co zwykle wymaga dłuższego oczekiwania na wizytę.

Jak wygląda badanie u proktologa?

Wizyta u proktologa nie powinna być niczym wstydliwym, gdyż jest to badanie jak każde inne i służy naszemu zdrowiu. Jak wygląda wizyta u proktologa? Proktolog przeprowadza normalny wywiad z pacjentem, ogląda wyniki badań, pyta o przebyte choroby oraz o tryb życia pacjenta. Wykonywane jest badanie per rectum czyli palcem przez odbyt. Umożliwia ono bowiem lekarzowi ocenę stanu odbytu, kanału odbytu i odbytnicy u pacjenta i pozwala na zdiagnozowanie wielu chorób. 

Ponadto w razie potrzeby lekarz proktolog może zlecić dodatkowe badania, do których należą:

  • anoskopia –  aby ocenić stan kanału odbytu i końcowego odcinka odbytnicy,
  • rektoskopia – wziernikowanie jelita,
  • kolonoskopia – umożliwiająca obejrzenie wnętrza całego jelita grubego.

Co powinno nas skłonić do wizyty u proktologa?

Za najczęstsze objawy, z którymi powinniśmy zgłosić się proktologa uważa się:

  • zmianę barwy i formy kału,
  • zaparcia,
  • nawracające biegunki, 
  • ropne wycieki z odbytnicy,
  • zmiany ropne sączące w okolicy odbytu,
  • ropnie płytkie i głębokie,
  • ból odbytu i odbytnicy,
  • nietrzymanie stolca i gazów związane z wiekiem, po urazach oraz po porodach,
  • krwawienia z odbytu lub obecność krwi w stolcu,
  • zmiany wrzodowe w obrębie odbytu,
  • nieregularne i bardzo bolesne wypróżnienia,
  • wzdęcia i nadmierne gazy,
  • swędzenie odbytu,
  •  uczucie niepełnego wypróżnienia.

Do lekarza należy wybrać się jak najszybciej, gdy tylko zaobserwujemy któryś z wymienionych sygnałów. Nie należy zwlekać, czy też traktować problemu jako „krępującego”, tylko udać się bez wstydu do proktologa. Choroba odbytu jest to normalna dolegliwość, która wyleczona ustąpi, a zaniedbana może przerodzić się w jedno z niebezpiecznych i zagrażających życiu schorzeń jak np. rak odbytu.